Milletvekili dokunulmazlıklarının kaldırılması ülke barışına engeldir!

Değerli basın mensupları hoşgeldiniz.

İçinde bulunduğumuz günlerde gündemi çokça meşgul eden bir konuda, Milletvekillerinin dokunulmazlığının kaldırılması konusunda, Kentin sivil toplum örgütleri olarak düşüncelerimizi ifade etme gereği doğmuştur. Dokunulmazlıkların kaldırılması konusuyla ilgili sivil toplum örgütleri olarak hazırladığımız basın açıklaması metnimizi sunuyorum.

BASINA VE KAMUOYUNA

 

MİLLETVEKİLİ DOKUNULMAZLIKLARININ KALDIRILMASI ÜLKE BARIŞINA ENGELDİR!
 

Ülkemiz son bir yıldır her yönüyle çok zor bir süreçten geçiyor. Ortadoğudaki gelişmeler de, yıllardır çözümsüz bırakılmış sorunlarımızı daha da derinleştirip çözümünü zorlaştırıyor. Bölgemizde ve özellikle de şehrimizde sokaklara ve sivil yerleşim alanlarına aylarca yansıyan çatışmalar ve operasyonlar,telafisi olanaksız insani, ekonomik, toplumsal, tarihi ve hukuki büyük tahribatlara neden olmuştur.

İçinde bulunduğumuz sorunların demokratik ve barışçıl yöntemlerle çözümü için: Devletin hükumetiyle, muhalefetiyle, parlamentosuyla, sivil toplum oluşumlarıyla, kısaca tüm kurum ve kuruluşlarıyla birlikte çabasarf etmedikleri her dakika, büyük bir kayıptır, mağduriyetlerin artmasıdır, geleceğe dair umutların azalmasıdır, yaşam hakkının ihlalidir ve kopuştur.

Biz Diyarbakır’daki sivil toplum örgütleri olarak; son dönemlerde yürütülen çatışma ve operasyonlardan, meydana gelen ölümlerden, hükumet kanadınca ısrarla öne çıkarılan güvenlikçi politikalardan, dozu artan yıkımlardan son derece endişeliyiz. Gerek Sayın Cumhurbaşkanının ve Sayın Başbakanın HDP milletvekillerinin dokunulmazlıklarının kaldırılmasına yönelik açıklamaları ve gerekse bu yönde parlamento gündemine alınmak üzere hazır bekletilen yasa tasarısı bu endişemizi daha da artırmıştır.

Ülkemizde güvenlikçi politikalar nedeniyle, milletvekili dokunulmazlıklarınkaldırılmasının ne gibi sonuçlar doğurduğu geçmişte acı bir şekilde tecrübe edilmiştir. 1994 yılında DEP milletvekillerinin dokunulmazlıklarının kaldırılması ve Mecliste gözaltına alınıp tutuklanmaları, Türkiye’de çok kanlı bir sürecin fitilini ateşlemişti. Tarihe “demokrasi ayıbı” olarak geçen bu adım;  siyasi mekanizmaları tüketmiş, hak ve özgürlük çizgisini geriye çekmiş ve demokratik yaşama çok büyük zararlar vermiştir.

Aradan gecen bunca zamandan ve alınan mesafelerden sonra tekrar aynı şekilde milletvekili dokunulmazlıklarının kaldırılmasının gündeme taşınmasının büyük bir hata olduğunu düşünüyoruz. HDP milletvekillerinin dokunulmazlıklarının kaldırılması, demokratik temsil ilişkisini ortadan kaldıracak,  parlamentoya olan inancı zayıflatacak ve mevcut problemin daha da karmaşıklaşmasına sebep olup telafisi güç olumsuz sonuçlar doğuracaktır.

Maliyeti tüm toplum tarafından ödenecek böylesi bir girişim kabul edilemez. Bu itibarla bundan bir an önce vazgeçilmeli ve mevcut yasa tasarısı gündeme alınmayıp geri çekilmelidir. Yasa tasarısı geri çekilmeyip parlamentoda oylamaya sunulduğu takdirde de milletvekilleri red oyu vermelidir.

Bu bağlamda ayrıca şunları ifade etmek istiyoruz: Sorun ne çatışmalarla, ne yollara mayın döşemekle, ne canlı bombalarla, ne şehir merkezlerine tank sokarak kentleri tahrip etmekle, ne kitlesel tutuklamalara girişmekle ve ne de demokratik ve siyasi alanı daraltıp milletvekillerinin dokunulmazlıklarını kaldırılmakla çözülebilir.

Gerek geçmişteki açıklamalarımızda ve gerekse her fırsatta belirttiğimiz üzere,çözümün adresi Meclis’tir. Çözümün yolu da siyaset ve müzakeredir. Demokratik ve özgürlükçü siyaset harici her yol bizi çıkmaza götürür ve işi içinden çıkılmaz hale getirir.          

Aşağıda imzası olan biz Diyarbakır’daki sivil toplum kuruluşları olarak; demokratik siyasete inanıyoruz. Bütün toplumsal meselelere ancak demokratik siyasetin içinde ve diyalogla çare bulunabileceğini düşünüyoruz. Bunun içinde siyaset kurumlarından ve ayrı ayrı her bir milletvekilinden, gerilimleri yükseltecek ve diyalog kanalarında sıkıntı yaratacak bir dil kullanmamalarını, milletvekillerinin yasama dokunulmazlıklarının kaldırılması yönündeki yasa teklifinin geri alınmasını veya oylamada red oyu verilmesini, kesintiye uğramış olan çözüm sürecinin bir an önce hayata geçirilmesi için müzakerelerin yeniden başlamasını, diğer aktörlerden de her türlü çatışma ve silahlı eylemlerden uzak durulmasını talep ediyoruz.

Bizler yeni bir diyalog sürecinin başlaması için elimizden gelen her türlü desteği ve katkıyı vermeye hazır olduğumuzuda ayrıca belirtmek istiyoruz.

Kamuoyuna saygı ile duyurulur.

 

Diyarbakır Barosu, Türkiye İnsan Hakları Vakfı, İHD, Eczacılar Odası, DESOB, Mazlum-Der, Ticaret ve Sanayi Odası, DİSİAD, DOGÜNSİFED, Tabipler Odası. DOGÜNKAD, Diyarbakır Ticaret Borsası

 

 

 

JI ÇAPEMENÎ Û RAYA GIŞTÎ RE

 

RAKIRINA DESTNEDAYÎNA PARLEMENTERAN, LI PÊŞIYA AŞTIYA WELAT ASTENG E!

 

Ev salek e welatê me ji her alî ve di pêvajoyeke pir zor û zehmet re derbas dibe. Pêşketinên li Rojhilata Navîn jî, ji ber pirsgirêkên ku bi salane bê çareserî manê, pirsgirêkên me zêdetir kûr dikin û çareseriyan wan zehmettir dike. Lêkdanên ku li herêma  me, bi taybetî jî li bajarê me pêk tên, operasyonên ku bi mehan e li kuçe û kolanan, li hemberî cih û warên gelê sivîl pêk tên, ji aliye Însanî, Aborî, Civakî, Dîrokî û Huqûqî ve bûye sedema birînên mezin ku telafiya wan gelek zehmet e.

 

Ji bo ku van pirsgirêkan bi awayekî demokratik û aştiyane bên çareserkirin: Dewlet, her kêliya ku bi Hukumetê, Muxalefetê, Parlementoyê, Saziyên sivîl, bi kurtasî, bi hemû sazî û dezgehan re nakeve nava hewldanên çareseriyê, dibe sedema wendayiyên mezin, zêdebûna mexdûran, qelsbûna hêviyên siberojê, binpêkirina mafê jiyanê û ji hev veqetînê.

 

Em wekî Saziyên Sivîl ên li Amedê; Operasyon, Şer û Pevçûnên ku di demen dawî de tên meşandin, Ji mirinan,  polîtîkayên ewlehiyê yên ku ji aliye hukumeta AKP’ê ve bi ısrar tên derxirtin û dikevin meriyetê û zêdebûna hilweşandina cih û warên  dîrokî gelek bi fikar in. Hem daxuyaniyên birêz Serokomar û Serokwezîr ên di derbarê destnedayîna parlementerên HDP’ê de û hem jî pêşnûmeya zagona di vî warî de hatiye amadekirin û ji bo ku bînin rojeva parlementoyê niha li parlementoyê dane rawestandin, fikarên me zêdetir dike.

 

Li welatê me, ji ber polîtîkayên ewlakariyê, rakirina destnedayîna parlementeran encamên çawa derketine, bi ceribandinên demên berê yên bi êş, baş hatiye dîtin. Di sala 1994’an de rakirina destnedayîna parlementerên DEP’ê û binçavkirin û girtina wan a li Meclisê, bibû sedema destpêka şer û pevçûnan, herikîna xwînê û ev pêngav wekî “Şerma Demokrasiyê” di dîrokê de cihê xwe girtibû, mekanîzmayên siyasete xitimandibû, tüne kiribû, maf û azadiyan bi paşve xistibû  û xesarên gelek mezin dabû jiyana demokratik a civakê.

 

Ligel ceribandinên evqas bi êş û derbasbûna ewqas demê, dîsa û dubare anîna rojevê ya rakirina destnedayîna parlementeran, li gorî nêrîna me şaşiyeke gelek mezin e. Rakirina destnedayîna parlementerên HDP’ê, dê temsîliyeta demokratik ji holê rabike, baweriya bi parlementoyê qels bike û bibe sedema tevlihevbûna pirsgirêka heyî û encamên neyînî yên ku telafiya wan gelek zehmete, derxîne holê.

 

Dê civak tu car van hewldanên ku encamên neyînî bi xwe re tîne û tevahiya civakê van êşan dikişine qebûl neke û ev yek nayê qebûlkirin. Ji ber vê jî, divê demek berî ya din dev ji hewldanên bi vî rengî bê berdan, pêşnûmeya zagona heyî neyê rojeva parlementoyê û paşve bê kişandin. Heke paşve neyê kişandin û pêşkêşî dengdayîna parlementoyê bê kirin, divê hemû parlementer dengê xwe ji bo redkirina vê pêşnûmeyê bikar bînin.

 

Herwiha, em dixwazin van nêrînên xwe jî bînin ziman ku; Pirsgirêk ne bi şer û pevçûnan, ne bi teqandina rêyan a bi mayînan, ne bi çalakiyên xwekujî, ne bi tanq û topan rûxandina bajaran, ne bi hewldanên girtinên  girseyî, ne bi tengkirina qadên siyasî û demokratik û ne jî bi rakirina destnedayîna parlementeran ev pirsgirêk nayê çareserkirin.

 

Di hemû daxuyaniyên me yên demen borî de, di her fersendê de me destnîşan kir ku navnîşana çareseriyê meclis e, rêya çareseriyê jî siyaset û müzakere ye. Hemû rêyên li derveyî siyaseta azadîxwaz û demokratik, dê me ber bi rewşekê ve bibin ku em ê nikaribin ji nav derkevin.

 

Em wekî Saziyên Sivîl ên Amedê ku şanenavên me li jêr in; Bawer in ku çareserî bi siyaseta demokratik pêkan e. Nêrîna me ew e ku, hemû pirsgirêkên civakî dikarin di çarçoveya siyaseta demokratik de û bi dîyalogê bên çareserkirin.

 

Ji ber vê jî, daxwaza me ji hemû parlementeran ev e ku, zimanê derxistina aloziyan û xitimandina rêyên dîyalogê bikar neynin, ji bo ku pêşnûmeya di derbarê rakirina destnedayîna parlementeran a qanûnsaziyê paşve bê kişandin an jî di dengdayînê de dengê na(red) bikar bînin, ji bo ku pêvajoya çareseriyê ya hatibû qutkirin û navber hatibû dayîn, demek berî ya din bikeve meriyetê û müzakere ji nû ve dest pê bikin, daxwaza me  ji hemû aliyan ew e ku, ji her cûre lêkdan û çalakiyên çekdarî xwe dûr bidin.

 

Em wekî Saziyên Sivîl ji Raya Giştî re diyar dikin ku, ji bo pêvajoya diyalog û çareseriyê ji nû ve dest pê bike, ji destê me çi bê em ê texsîr nekin û peşkeşi aştiyê bikin.

 

BAROYA AMEDÊ

 

WEQFA MAFÊ MIROVAN A TIRKIYEYÊ

 

KOMELEYA MAFÊ MIROVAN

 

ODEYA TABÎBAN

 

ODEYA DERMANSAZAN

 

ODEYA BAZIRGANÎ Û PÎŞESAZIYÊ

 

DESOB

 

MAZLUM-DER

 

DİSİAD

 

DOGÜNSİFED